మీ ఫోన్‌లో ఈ యాప్స్ ఉన్నాయా? ఉంటే వెంటనే డిలీట్ చేయండి, లేదంటే బ్యాంక్ ఖాతా ఖాళీ!

Published: Wednesday, September 2, 2026, 13:05 [IST]

సోషల్ మీడియా యాడ్స్ ద్వారా ఆండ్రాయిడ్ ఫోన్లలోకి ప్రమాదకరమైన యాప్‌లు జొరబడుతున్నాయని భారత సైబర్ సెక్యూరిటీ సంస్థ హెచ్చరించింది. నైట్ ప్లే (Night Play), రీలూప్ (Reloop), కిస్ (Kyss), విమో (Vimo), రివో (Rivo), నెక్సో (Nexo), విక్సా (Vixa) వంటి యాప్ వేరియంట్లను ఈ అడ్వైజరీలో పేర్కొంది. ఈ యాప్‌లు ఫోన్‌లోని ‘యాక్సెసిబిలిటీ’ (Accessibility) పర్మిషన్లను దుర్వినియోగం చేస్తూ డివైజ్‌లను హ్యాక్ చేస్తున్నాయి. అంతేకాదు, యూపీఐ (UPI) ద్వారా ఆర్థిక మోసాలకు పాల్పడుతున్నాయి. భారత్ నుంచి ఫిర్యాదులు రావడంతో మెటా సంస్థ దీనికి సంబంధించిన పలు యాడ్స్‌ను ఇప్పటికే తొలగించింది.

మీకు తెలియకుండానే ఓటీపీలు రావడం, అకస్మాత్తుగా యూపీఐ ఎస్‌ఎమ్‌ఎస్ అలర్టులు రావడం లేదా కొత్తగా యాక్సెసిబిలిటీ పర్మిషన్లు అడగడం వంటివి జరిగితే వెంటనే జాగ్రత్తపడండి. స్క్రీన్ పై పదే పదే పాప్-అప్‌లు రావడం, బ్యాటరీ వేగంగా అయిపోవడం, అనుమానాస్పద విపిఎన్ (VPN) లేదా ప్రాక్సీ ఆన్ కావడం వంటివి సైబర్ దాడికి సంకేతాలు. ఈ యాప్‌లు మీ యూజర్ ఐడీ, పాస్‌వర్డ్‌లను దొంగిలించడమే కాకుండా, సెక్యూరిటీని దాటవేసేందుకు వచ్చే నోటిఫికేషన్‌లను కూడా హ్యాక్ చేస్తాయి. కాగా, 2025లో సైబర్ మోసాల వల్ల దేశంలో దాదాపు 2.4 బిలియన్ డాలర్ల నష్టం వాటిల్లిందని ప్రభుత్వ గణాంకాలు చెబుతున్నాయి.

Dangerous Android Apps Warning: How to Remove Malware and Secure Your UPI Account (2026)

ఆండ్రాయిడ్ ఫోన్ నుండి ప్రమాదకర యాప్‌లను తొలగించడం ఎలా?

ముందుగా, మీ ఫోన్‌లో ఇంటర్నెట్ కనెక్షన్ కట్ చేయడానికి ‘ఏరోప్లేన్ మోడ్’ ఆన్ చేయండి. ఆ తర్వాత ఫోన్‌ను ‘సేఫ్ మోడ్’ (Safe Mode)లో రీస్టార్ట్ చేసి, ఇటీవల ఇన్స్టాల్ చేసిన అనుమానాస్పద యాప్‌లను అన్‌ఇన్‌స్టాల్ చేయండి. సెట్టింగ్స్‌లోకి వెళ్లి, ఆ యాప్‌లకు ఉన్న యాక్సెసిబిలిటీ పర్మిషన్లను రద్దు చేయండి. అలాగే డివైజ్ అడ్మిన్ (Device admin) హక్కులను తీసేయండి. బ్రౌజర్ డౌన్‌లోడ్‌లు, డిఫాల్ట్ సెట్టింగ్స్‌ను క్లియర్ చేయండి. ఆ తర్వాత గూగుల్ ప్లే స్టోర్ ఓపెన్ చేసి, ప్రొఫైల్ ఐకాన్ పై టాప్ చేసి, ‘ప్లే ప్రొటెక్ట్’ (Play Protect) ద్వారా ఫుల్ స్కాన్ చేయండి. చివరగా ఫోన్‌ను మామూలుగా రీస్టార్ట్ చేసి, పెండింగ్‌లో ఉన్న ఆండ్రాయిడ్ అప్‌డేట్‌లను ఇన్‌స్టాల్ చేసుకోండి.

మీ యూపీఐ, బ్యాంకింగ్ యాప్‌లకు సెక్యూరిటీ లాక్ వేయండిలా..

వెంటనే భీమ్ (BHIM) లేదా మీ బ్యాంక్ యాప్‌లో యూపీఐ పిన్ (UPI PIN) మార్చండి. లబ్ధిదారుల (Beneficiaries) జాబితాను ఒకసారి సరిచూసుకోండి, తెలియని డివైజ్‌లను డి-లింక్ చేయండి. మీరు అనుమతించని యూపీఐ ఆటోపే (Autopay) ఆప్షన్లను డిసేబుల్ చేయండి. మీ క్రెడిట్, డెబిట్ కార్డ్‌లను ఫ్రీజ్ లేదా బ్లాక్ చేయండి, నెట్ బ్యాంకింగ్ పాస్‌వర్డ్‌లను మార్చి, ట్రాన్సాక్షన్ అలర్ట్‌లను ఆన్ చేసుకోండి. ఒకవేళ మీ ఖాతా నుండి డబ్బులు కట్ అయితే, వెంటనే 1930 హెల్ప్‌లైన్‌కు కాల్ చేయండి లేదా నేషనల్ సైబర్ క్రైమ్ పోర్టల్‌లో ఫిర్యాదు చేయండి.

ఎమర్జెన్సీ ఛానల్	వెంటనే ఏం చేయాలి?
Helpline 1930	మోసం జరిగిన వెంటనే కాల్ చేసి ఫిర్యాదు చేయండి. బ్యాంక్‌కు సమాచారం అందించడానికి వారు ఇచ్చే సూచనలను పాటించండి.
National Cyber Crime Reporting Portal	వివరాలను నమోదు చేసి, ఆధారాలను అప్‌లోడ్ చేయండి. మీ ఫిర్యాదు ఏ దశలో ఉందో ఆన్‌లైన్‌లో ట్రాక్ చేయండి.

వాట్సాప్ సెక్యూరిటీని ఇలా కట్టుదిట్టం చేసుకోండి

వాట్సాప్ సెట్టింగ్స్ ఓపెన్ చేసి ‘టూ-స్టెప్ వెరిఫికేషన్’ ఆన్ చేసుకోండి, రికవరీ కోసం మీ ఈమెయిల్ ఐడీని జత చేయండి. ఆ తర్వాత లాగిన్ అయ్యేటప్పుడు ఫింగర్‌ప్రింట్ లేదా ఫేస్ లాక్ అడిగేలా ‘పాస్‌కీ’ (Passkey)ని క్రియేట్ చేయండి. ‘లింక్డ్ డివైజెస్’ (Linked Devices) ఆప్షన్‌ని చెక్ చేసి, తెలియని డివైజ్‌లను తీసేయండి. యాప్‌లోని ‘ప్రైవసీ చెకప్’ ఫీచర్‌ను ఉపయోగించి, మీ ముఖ్యమైన చాట్‌లను లాక్ చేయండి. అలాగే మిమ్మల్ని గ్రూప్‌లలో ఎవరు యాడ్ చేయవచ్చో పరిమితులు విధించండి.

ఫ్యాక్టరీ రీసెట్ ఎప్పుడు చేయాలి? సైబర్ దాడుల నుండి ఎలా రక్షణ పొందాలి?

మాల్వేర్ యాప్‌లు పదే పదే రీ-ఇన్‌స్టాల్ అవుతున్నా, యాక్సెసిబిలిటీ పర్మిషన్లు ఆటోమేటిక్‌గా ఆన్ అవుతున్నా లేదా ప్లే ప్రొటెక్ట్ హెచ్చరికలు కొనసాగుతుంటేనే ఫ్యాక్టరీ రీసెట్ (Factory Reset) చేయండి. రీసెట్ చేయడానికి ముందు మీ గూగుల్ వన్ (Google One) బ్యాకప్ సరిగ్గా ఉందో లేదో సరిచూసుకోండి, రీసెట్ పూర్తయ్యాక లాగిన్ అయి డేటాను రీస్టోర్ చేయండి. ఇకపై తెలియని సోర్స్ (Sideloading) నుండి యాప్‌లను ఇన్‌స్టాల్ చేయకండి. అనుమానాస్పద పర్మిషన్లను తిరస్కరించండి, సోషల్ మీడియా యాడ్స్ పట్ల జాగ్రత్తగా ఉండండి. ఈ చిన్నపాటి జాగ్రత్తలతో మన దేశంలో రోజురోజుకూ పెరుగుతున్న సైబర్ దాడుల నుండి సులభంగా తప్పించుకోవచ్చు.