ఫోన్ పోయిందా? మీ డేటా, బ్యాంక్ అకౌంట్లు సురక్షితంగా ఉండాలంటే వెంటనే ఈ పనులు చేయండి!

స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం లాంటి పండగలు, పెద్ద ఎత్తున జనం గుమిగూడే వేడుకల సమయంలో ఫోన్ దొంగతనాలు విపరీతంగా పెరుగుతుంటాయి. అయితే, ఫోన్ పోయిన మొదటి 10 నిమిషాల్లో వేగంగా స్పందిస్తే మీ పర్సనల్ ఫోటోలు, చాట్ హిస్టరీ, బ్యాంక్ అకౌంట్లను సురక్షితంగా కాపాడుకోవచ్చు. స్మార్ట్‌ఫోన్ చేతిలో లేకపోతే బ్యాంకింగ్ యాప్‌లతో పాటు వ్యక్తిగత వివరాలు దుర్వినియోగమయ్యే ప్రమాదం ఉంది. అందుకే, భారతీయ మొబైల్ నెట్‌వర్క్ ఏదైనా సరే.. తక్షణమే కొన్ని రక్షణ చర్యలు తీసుకోవడం ద్వారా పెద్ద నష్టాల నుంచి తప్పించుకోవచ్చు.

ఫోన్ పోగొట్టుకున్న బాధితులు తక్షణమే తమ మొబైల్ ఆపరేటర్‌ని సంప్రదించి సేవలను తాత్కాలికంగా నిలిపివేయాలి. ఆ తర్వాత వెంటనే డూప్లికేట్ సిమ్ (SIM) తీసుకోవడం వల్ల ముఖ్యమైన సెక్యూరిటీ ఓటీపీలు, పాస్‌కోడ్‌లను సులభంగా పొందవచ్చు. ఫోన్‌ను అధికారికంగా ట్రాక్ చేయడానికి ఆన్‌లైన్‌లో ఇ-ఎఫ్ఐఆర్ (e-FIR) నమోదు చేయడం ముఖ్యం. అనంతరం సెంట్రల్ ఎక్విప్‌మెంట్ ఐడెంటిటీ రిజిస్టర్ (CEIR) పోర్టల్‌ను సందర్శించి అవసరమైన వివరాలను సబ్మిట్ చేయవచ్చు.

ఫోన్ పోయిన వెంటనే తీసుకోవాల్సిన అత్యవసర రక్షణ చర్యలు

CEIR పోర్టల్‌లో మీ ఫోన్ ఐఎంఈఐ (IMEI) నంబర్‌ను ఎంటర్ చేస్తే దేశవ్యాప్తంగా ఆ డివైజ్ పనిచేయకుండా బ్లాక్ అవుతుంది. అలాగే వేరొక పరికరం బ్రౌజర్ నుంచి ఆండ్రాయిడ్ 'ఫైండ్ మై డివైజ్' లేదా యాపిల్ 'ఫైండ్ మై' ఖాతాలోకి లాగిన్ అవ్వాలి. రిమోట్ లాక్ ఆప్షన్ ద్వారా లాక్ స్క్రీన్‌పై ప్రత్యామ్నాయ కాంటాక్ట్ వివరాలను ప్రదర్శించవచ్చు, అలాగే ఫోన్ లైవ్ లొకేషన్‌ను కూడా ట్రాక్ చేయవచ్చు. వాట్సాప్, గూగుల్ ఖాతాల్లో యాక్టివ్‌గా ఉన్న వెబ్ సెషన్లను తక్షణమే తొలగిస్తే (Revoke) ఇతరులు మీ అకౌంట్లను యాక్సెస్ చేయకుండా అడ్డుకోవచ్చు.

డేటా రికవరీ.. దొరికిన ఫోన్‌ను మళ్లీ వాడటం ఎలా?

ఆర్థిక భద్రత కోసం ముందుగా యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్‌ఫేస్ (UPI) లావాదేవీల పరిమితిని వెంటనే 'జీరో'కి మార్చుకోవాలి. ఒకవేళ సైబర్ మోసం జరిగి డబ్బులు పోతే, జాతీయ సైబర్ క్రైమ్ హెల్ప్‌లైన్ 1930కి కాల్ చేసి ఆ సొమ్మును అనధికారిక ఖాతాల్లోకి వెళ్లకుండా హోల్డ్‌లో పెట్టవచ్చు. ఫోన్ డేటాను రిమోట్‌గా పూర్తిగా డిలీట్ (Erase) చేసే ముందు, కనెక్ట్ అయి ఉన్న ఇతర డివైజ్‌ల ద్వారా క్లౌడ్ బ్యాకప్‌ను పూర్తి చేసి ఫోటోలు, ఇతర ఫైళ్లను భద్రపరుచుకోవాలి. హ్యాండ్‌సెట్ డేటాను శాశ్వతంగా తొలగించే ముందే క్లౌడ్‌లో బ్యాకప్ పూర్తయిందో లేదో సరిచూసుకోవడం శ్రేయస్కరం.

ఒకవేళ పోలీసులు మీ ఫోన్‌ను స్వాధీనం చేసుకుంటే, CEIR పోర్టల్ ద్వారా ఐఎంఈఐ (IMEI) నంబర్‌ను సులభంగా అన్‌బ్లాక్ చేసుకోవచ్చు. మీరు మొదట ఫిర్యాదు చేసినప్పుడు వచ్చిన రిక్వెస్ట్ ఐడీని ఎంటర్ చేస్తే మొబైల్ నెట్‌వర్క్ సేవలు మళ్లీ వేగంగా పునరుద్ధరించబడతాయి. దొరికిన ఫోన్ పాడైపోతే, అధికారిక సర్వీస్ సెంటర్లలో 'డేటా-ఓన్లీ' రిపేర్లను ఎంచుకోవడం ద్వారా మీ పర్సనల్ ఫైళ్లను సురక్షితంగా రక్షించుకోవచ్చు. ఈ పద్ధతులను అనుసరించడం ద్వారా ఆర్థిక భద్రతతో పాటు మీ డేటాను పూర్తిస్థాయిలో రికవర్ చేసుకోవచ్చు.