ఫోన్ పోగొట్టుకున్నారా? మీ డేటా, బ్యాంక్ ఖాతా సురక్షితంగా ఉండాలంటే వెంటనే చేయాల్సిన పనులివే!

స్వాతంత్య్ర దినోత్సవ వేడుకల రద్దీలో ఫోన్ పోగొట్టుకుంటే.. మీ వ్యక్తిగత డేటా దుర్వినియోగం కాకుండా ఉండాలంటే వెంటనే అలర్ట్ అవ్వాలి. ముందుగా 'గూగుల్ ఫైండ్ మై డివైస్' (Google Find My Device) లేదా 'యాపిల్ ఐక్లౌడ్' (Apple iCloud) ఉపయోగించి మీ ఫోన్ ఎక్కడుందో ట్రాక్ చేయండి. ఫోన్‌ను 'లాస్ట్' (Lost) అని మార్క్ చేసి, లౌడ్ సౌండ్ ప్లే చేయండి. అలాగే వాట్సాప్, టెలిగ్రామ్ లాంటి యాప్స్ ఆక్టివ్ లాగిన్‌లను వెంటనే రద్దు చేయండి.

ఆ తర్వాత ఆలస్యం చేయకుండా మీ టెలికాం ఆపరేటర్‌కు కాల్ చేసి సిమ్ (SIM) కార్డ్‌ను సస్పెండ్ చేయించండి. నెట్‌వర్క్ కనెక్షన్ నిలిపివేయడం వల్ల దొంగల చేతికి ఓటీపీలు (OTPs), వెరిఫికేషన్ మెసేజ్‌లు చిక్కకుండా అడ్డుకోవచ్చు. ఆ వెంటనే మీ ఆపరేటర్ స్టోర్‌కి వెళ్లి డూప్లికేట్ సిమ్ తీసుకుంటే, రికవరీ వెరిఫికేషన్ కోసం మొబైల్ సేవలను త్వరగా పునరుద్ధరించుకోవచ్చు.

డేటాను డిలీట్ చేయండి.. CEIR ద్వారా ఫోన్‌ను బ్లాక్ చేయండి

క్లౌడ్ మేనేజ్‌మెంట్ సేవలను ఉపయోగించి 'రిమోట్ వైప్' ద్వారా ఫోన్‌లోని సున్నితమైన వ్యక్తిగత ఫైళ్లను వెంటనే డిలీట్ చేయండి. ఆ తర్వాత 'సంచార్ సాథి' (Sanchar Saathi) పోర్టల్‌లోకి వెళ్లి, 'సెంట్రల్ ఎక్విప్‌మెంట్ ఐడెంటిటీ రిజిస్టర్' (CEIR) ద్వారా ఫోన్‌ను బ్లాక్ చేయాలని రిక్వెస్ట్ పెట్టండి. మీ ఇంటర్నేషనల్ మొబైల్ ఎక్విప్‌మెంట్ ఐడెంటిటీ (IMEI) నంబర్‌ను ఎంటర్ చేస్తే, దేశవ్యాప్తంగా ఆ హ్యాండ్‌సెట్‌ పనిచేయకుండా బ్లాక్‌లిస్ట్‌లో పెడతారు.

బ్యాంక్ ఖాతాల భద్రతకు UPI ఫ్రీజ్ చేయండి

మీ బ్యాంక్ ఖాతాలను సురక్షితంగా ఉంచుకోవడానికి వెంటనే జాతీయ హెల్ప్‌లైన్ నంబర్ 1930కి కాల్ చేయండి. లింక్ అయిన అన్ని పేమెంట్ యాప్‌లలో యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్‌ఫేస్ (UPI) సేవలను ఫ్రీజ్ చేయాల్సిందిగా కోరండి. ఆటోపే ఆప్షన్లు, నెట్ బ్యాంకింగ్ యాక్సెస్‌ను నిలిపివేయడం వల్ల సైబర్ నేరగాళ్లు మీ సొమ్మును కాజేయకుండా అడ్డుకోవచ్చు. ఈ రోజే మీ ఈమెయిల్ పాస్‌వర్డ్‌లను మార్చి, అదనపు సెక్యూరిటీ ఆథెంటికేషన్‌ను ఎనేబుల్ చేసుకోవడం ద్వారా రెండో అంచె రక్షణ లభిస్తుంది.

FIR ఫిర్యాదు చేయండి.. ఫోన్ దొరికితే అన్‌బ్లాక్ చేసుకోండి

మీ IMEI వివరాలతో పోలీసులకు అధికారికంగా ఎఫ్‌ఐఆర్ (FIR) ఫిర్యాదు చేయండి. ఇన్సూరెన్స్ క్లెయిమ్‌లకు, పోలీసుల దర్యాప్తుకు ఈ FIR రసీదు ఎంతగానో ఉపయోగపడుతుంది. లొకేషన్ పింగ్స్, సమయం వంటి వివరాలను రికార్డ్ చేసి పెట్టుకుంటే పోలీసులకు విచారణలో కీలక ఆధారాలుగా పనికొస్తాయి.

ఒకవేళ మీకు ఫోన్ తిరిగి దొరికితే, మళ్లీ 'సంచార్ సాథి' పోర్టల్‌కు వెళ్లి డివైస్ యాక్సెస్‌ను సురక్షితంగా అన్‌బ్లాక్ చేసుకోవచ్చు. ఆ తర్వాత యాప్‌ల పాస్‌వర్డ్‌లన్నీ మార్చి, బయోమెట్రిక్ సెక్యూరిటీని మళ్లీ సెట్ చేసుకోండి. అలాగే యాక్టివ్ అకౌంట్ లాగిన్‌లను క్షుణ్ణంగా పరిశీలించండి. రద్దీగా ఉండే ప్రాంతాల్లో ఫోన్ పోగొట్టుకున్నప్పుడు ఈ జాగ్రత్తలు పాటిస్తే మీ డేటా భద్రంగా ఉండటంతో పాటు ఎలాంటి ఆందోళనా ఉండదు.