గణేష్ మండపాల వద్ద ఫోన్ జాగ్రత్త! జేబుదొంగలు, క్యూఆర్ కోడ్ మోసాల నుంచి ఇలా తప్పించుకోండి

హైదరాబాద్, విశాఖపట్నం, ముంబై, పుణేలోని వినాయక మండపాల వద్ద భక్తుల రద్దీ తీవ్రంగా పెరుగుతోంది. ఈ హడావుడిని ఆసరాగా చేసుకుని జేబుదొంగలు, క్యూఆర్ కోడ్ (QR) మోసగాళ్లు రెచ్చిపోయే అవకాశముంది. సెప్టెంబర్ 13, 2026 నాటి అప్‌డేట్ ప్రకారం.. మీ డబ్బు, ఫోన్ భద్రంగా ఉండాలంటే కొన్ని తక్షణ జాగ్రత్తలు తీసుకోక తప్పదు. ముఖ్యంగా UPI సెక్యూరిటీ, ఫోన్ దొంగతనం కాకుండా చూడాల్సిన చిట్కాలు ఈ గైడ్‌లో ఉన్నాయి. రద్దీగా ఉండే ప్రాంతాల్లో నెట్‌వర్క్ సమస్యల వల్ల యుపిఐ చెల్లింపులు, ఫోన్ ట్రాకింగ్ ఆలస్యం అయ్యే అవకాశం ఉంది, కాబట్టి జాగ్రత్తగా ఉండాలి.

మీరు బయటకు వెళ్లేముందే ఫోన్‌లో Find Hub లేదా Find My ఆప్షన్‌ను ఆన్ చేసి, డేటా బ్యాకప్‌ సెట్ చేసుకోండి. ఫోన్ స్క్రీన్ లాక్‌తో పాటు ప్రతి UPI యాప్‌నకు బలమైన యాప్ లాక్ వేయడం ముఖ్యం. స్కిమ్మింగ్ మోసాల బారిన పడకుండా ఉండాలంటే అవసరం లేనప్పుడు NFC లేదా Tap-to-Pay ఆప్షన్‌ను డిసేబుల్ చేయండి. నెట్‌వర్క్ లేకున్నా చిన్న చిన్న చెల్లింపులు చేయడానికి UPI Lite లేదా Lite X వాడండి, అలాగే UPI 123PAYని సిద్ధంగా ఉంచుకోండి. తెలుగోళ్లకు సులువైన సూచన: ఫోన్ ‘Settings > Find My Device’ లేదా ‘Find My > Mark as Lost’ ఆప్షన్లు ముందే చెక్ చేసుకోండి.

UPI స్కానింగ్ జాగ్రత్తలు: పేరు సరి చూసుకోండి.. ఫేక్ క్యూఆర్ స్టిక్కర్ల ముప్పు!

క్యూఆర్ కోడ్ స్కాన్ చేయగానే మీ ఖాతాలోకి డబ్బులు వచ్చేయవు అనే నిజం గుర్తుంచుకోండి. యుపిఐ ద్వారా డబ్బు పంపడానికి మాత్రమే పిన్ (PIN) అవసరం, స్వీకరించడానికి కాదు! ఏదైనా షాప్‌లో స్కాన్ చేసేటప్పుడు, మీ యాప్‌లో కనిపిస్తున్న వ్యాపారి పేరు సరిగా ఉందో లేదో చూడండి. స్కాన్ చేసే ముందు ఒరిజినల్ క్యూఆర్ కోడ్‌పై వేరే స్టిక్కర్ ఏమైనా అంటించారేమో పరిశీలించండి. రద్దీ వల్ల నెట్‌వర్క్ సమస్యలు ఉంటే, తక్కువ మొత్తాల పేమెంట్స్ కోసం UPI Lite లేదా Lite X ఉపయోగించండి. అపరిచితుల నుంచి వచ్చే అనుమానాస్పద పేమెంట్ రిక్వెస్ట్‌లు లేదా ‘రిఫండ్’ లింక్‌లను ఎట్టిపరిస్థితుల్లోనూ ఓపెన్ చేయకండి.

ఫోన్ దొంగతనానికి గురైతే: CEIR బ్లాక్, సిమ్ ఫ్రీజ్, రిమోట్ లాగౌట్ చర్యలు

ఒకవేళ మీ ఫోన్ పోయినట్లయితే.. ముందుగా రిమోట్‌గా ఫోన్‌ను లాక్ చేయడం, లొకేషన్ గుర్తించడం లేదా డేటాను డిలీట్ చేయడం చేయండి. ఆ తర్వాత తక్షణమే 1930 కి కాల్ చేసి అనుమానాస్పద లావాదేవీలను ఆపేయండి. మీ టెలికాం ఆపరేటర్‌కు ఫోన్ చేసి SIM లేదా eSIM సర్వీసులను బ్లాక్ చేయించి, ప్రత్యామ్నాయ సిమ్ తీసుకోండి. అనంతరం సంచార్ సాథీ (Sanchar Saathi) CEIR పోర్టల్‌లో ఫిర్యాదు చేసి మీ ఫోన్ IMEIని బ్లాక్ చేయండి. చివరగా మీ Google, Apple ఖాతాల నుంచి రిమోట్‌గా సైన్ అవుట్ అవ్వండి. ఇన్సూరెన్స్ క్లెయిమ్, బ్యాంక్ పనుల కోసం వీలైతే ఆన్‌లైన్ ఇ-ఫిర్యాదు (e-complaint) చేయండి.

ఎమర్జెన్సీ చెక్‌లిస్ట్: గణేష్ మండపాల రద్దీలో పాటించాల్సిన సూత్రాలు

ఫోన్‌ను ఎప్పుడూ ముందు జేబులో గానీ, జిప్ ఉన్న పౌచ్‌లో గానీ పెట్టుకోండి. బ్యాటరీ సేవర్‌ను ఆన్ చేసి, అవసరం లేనప్పుడు బ్లూటూత్, లొకేషన్‌ సర్వీసులను ఆఫ్ చేయండి. ఎమర్జెన్సీ సమయంలో ఈ తెలుగు గైడ్ లైన్స్ గుర్తుంచుకోండి: ‘1930 ki call cheyandi’; ‘CEIR lo IMEI block’; ‘UPI app nundi remote logout’. ఈ జాగ్రత్తలు పాటిస్తే మీ డబ్బు సురక్షితంగా ఉండటమే కాకుండా, పోయిన ఫోన్ రికవరీ అయ్యే అవకాశాలు కూడా పెరుగుతాయి.