వాట్సాప్‌లో కొత్త కేవైసీ స్కామ్: ఈ లింక్‌పై క్లిక్ చేశారా? మీ బ్యాంక్ ఖాతా ఖాళీ కావచ్చు!

భారత్‌లో సైబర్ నేరగాళ్ళు కొత్త దందా మొదలుపెట్టారు. వాట్సాప్‌లో నకిలీ 'కేవైసీ' (KYC) మెసేజ్‌లు పంపుతూ అమాయకులను బురిడీ కొట్టిస్తున్నారు. "వెంటనే కేవైసీ వివరాలు అప్‌డేట్ చేయకపోతే మీ బ్యాంక్ ఖాతా బ్లాక్ అవుతుంది" అంటూ భయపెడుతున్నారు. వారు పంపే లింక్‌పై క్లిక్ చేసి 'APK' ఫైల్‌ను డౌన్‌లోడ్ చేస్తే చాలు... మీ ఫోన్‌లో గుట్టుచప్పుడు కాకుండా స్పైవేర్ ఇన్‌స్టాల్ అయిపోతుంది. దీని ద్వారా మీ వ్యక్తిగత, బ్యాంకింగ్ వివరాలను కొల్లగొట్టి, ఖాతాల్లోని డబ్బును సైలెంట్‌గా ఖాళీ చేస్తున్నారు. ప్రస్తుతం వేలాది మంది భారతీయ వినియోగదారులకు వాట్సాప్ వంటి ప్రైవేట్ మెసేజింగ్ యాప్‌లలో ఈ ప్రమాదకరమైన ఫైళ్లు వస్తున్నాయి.

ఒకవేళ మీరు తెలిసీ తెలియక ఏదైనా అనుమానాస్పద ఫైల్‌ను డౌన్‌లోడ్ చేసి ఉంటే, వెంటనే మీ ఫోన్ సెట్టింగ్స్‌ను ఒకసారి చెక్ చేసుకోండి. ముందుగా 'యాక్సెసిబిలిటీ' సెట్టింగ్స్‌లోకి వెళ్లి, ఏవైనా అపరిచిత యాప్‌లకు ప్రత్యేక పర్మిషన్లు ఉన్నాయేమో చూడండి. అలాగే 'డివైజ్ అడ్మినిస్ట్రేటర్' రైట్స్ చెక్ చేసి, బ్యాంకింగ్ లేదా ఇతరుల పేర్లతో ఉన్న అనుమానాస్పద యాప్‌ల అనుమతులను వెంటనే రద్దు చేయండి. ఈ రకమైన మాల్వేర్‌లు మీ ఫోన్ SMS నోటిఫికేషన్లను హ్యాక్ చేసి, మీకు వచ్చే ఓటీపీ (OTP)లను మీకు తెలియకుండానే నేరగాళ్లకు చేరవేస్తాయి. నోటిఫికేషన్ యాక్సెస్ ఉన్న తెలియని యాప్‌ల వల్ల మీ బ్యాంక్ సెక్యూరిటీ కోడ్‌లు చోరీకి గురయ్యే ప్రమాదం ఉంది.

నకిలీ కేవైసీ APK ఫైళ్లను ఫోన్ నుంచి సేఫ్‌గా తొలగించడం ఎలా?

ఈ ప్రమాదకరమైన యాప్‌ను తొలగించాలంటే.. ముందుగా ఫోన్ సెట్టింగ్స్‌లోకి వెళ్లి ఆ యాప్‌కు ఉన్న అడ్మినిస్ట్రేటివ్ పర్మిషన్లను రద్దు చేయాలి. ఆ తర్వాత మీ ఆండ్రాయిడ్ ఫోన్‌ను 'సేఫ్ మోడ్' (Safe Mode)లో రీబూట్ చేస్తే, థర్డ్ పార్టీ స్క్రిప్ట్‌లు తాత్కాలికంగా డిసేబుల్ అవుతాయి. ఇప్పుడు మీ యాప్ మేనేజర్‌లోకి వెళ్లి, ఆ డౌన్‌లోడ్ అయిన ఫైల్‌ను గుర్తించి పూర్తిగా అన్‌ఇన్‌స్టాల్ చేయండి. చివరగా, గూగుల్ ప్లే ప్రొటెక్ట్ (Google Play Protect) ద్వారా ఫోన్ మొత్తాన్ని ఫుల్ స్కాన్ చేసి, ఏవైనా వైరస్ అవశేషాలు ఉంటే తొలగించండి. ఇలా చేయడం వల్ల బ్యాక్‌గ్రౌండ్‌లో ఉండే వైరస్ స్క్రిప్ట్‌లు మళ్లీ ఇన్‌స్టాల్ కాకుండా అడ్డుకోవచ్చు.

యూపీఐ ఖాతాలను రక్షించుకోవడం.. సైబర్ ఫ్రాడ్‌పై ఫిర్యాదు చేయడం ఎలా?

మొబైల్ నుంచి ఆ వైరస్‌ను తొలగించిన వెంటనే, మీ యూపీఐ (UPI) సేవలను సురక్షితం చేసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. దీనికోసం వెంటనే మీ బ్యాంక్‌ను సంప్రదించి, డెబిట్ కార్డులను తాత్కాలికంగా ఫ్రీజ్ చేయించండి. అలాగే మీ పేమెంట్ PINలను కూడా మార్చుకోండి. మీ బ్యాంకింగ్ యాప్‌లలో అపరిచిత డివైజ్‌లలో యాక్టివ్‌గా ఉన్న సెషన్లను డి-లింక్ చేయండి. భవిష్యత్తులో అనధికారిక లాగిన్లను అడ్డుకోవడానికి ప్రతి ఖాతాకు 'టూ-ఫ్యాక్టర్ అథెంటికేషన్' ఆన్ చేసుకోండి. మీ బ్యాంకింగ్ వివరాలను ఎప్పటికప్పుడు అప్‌డేట్ చేయడం వల్ల నేరగాళ్లు దూర ప్రాంతాల నుంచి మీ డబ్బును కాజేయకుండా నిరోధించవచ్చు.

మీకు వచ్చిన ఫేక్ కేవైసీ మెసేజ్, ఆ లింక్ వివరాలను స్క్రీన్‌షాట్ తీసి భద్రపరచుకోండి. ఒకవేళ మీరు సైబర్ మోసానికి గురై డబ్బులు నష్టపోతే, ఆలస్యం చేయకుండా వెంటనే జాతీయ సైబర్ క్రైమ్ హెల్ప్‌లైన్ నంబర్ 1930కి ఫోన్ చేసి ఫిర్యాదు చేయండి. భారత ప్రభుత్వ అధికారిక సైబర్ క్రైమ్ పోర్టల్‌లో కూడా ఆన్‌లైన్‌లో ఫిర్యాదు నమోదు చేయవచ్చు. ఫోన్ సెట్టింగ్స్‌లో అన్‌నోన్ యాప్ ఇన్‌స్టాలేషన్లను డిసేబుల్ చేసి, కేవలం గూగుల్ ప్లే స్టోర్ నుంచి మాత్రమే యాప్‌లను డౌన్‌లోడ్ చేసుకోండి. బ్యాంకులు ఎప్పుడూ వాట్సాప్ లేదా ప్రైవేట్ చాట్ యాప్‌ల ద్వారా యాప్ ఇన్‌స్టాలేషన్ ఫైళ్లను పంపవని గుర్తుంచుకోండి.